احمد حاجى شريف ( عطار اصفهانى )
407
اسرار گياهان دارويى ( فارسى )
تذكر : كشيدن آن در بينى يا ريختن آب آن در بينى و همچنين خوردن آن براى زنان باردار مضر است و ممكن است باعث سقط جنين گردد ، خوردن بيش از سه گرم و براى اشخاص قوى بيش از پنج گرم آن بسيار خطرناك است و خوردن پانزده گرم آن بهطور قطع كشنده است ، مصرف آن بايد با نظر پزشك باشد . چيل نامهاى ديگر : لاكرى - لاهايى بارو - كپينگ - پنيرباد - پنيربند خوابآور - سم الفار - شكران Withania مشخصات : گياهى است از خانوادهء Solanaceae ، درختچهاى است كوچك به بلندى حدود يك و نيم متر با شاخههاى پوشيده از كركهاى غدّهاى و پولكى سفيد . برگهاى آن تخممرغى تا نيزهاى پهن ، نوكتيز يا گرد با قاعدهء باريك به ابعاد 16 - 5 / 2 * 5 / 8 - 5 / 1 سانتيمتر با دمبرگ گل دارد . آن زردرنگ است . ميوهء آن گوشتى و ناشكوفا است . كه دانههاى آن داخل گوشت ميوه قرار گرفته و قطر ميوه به يك تا يك و نيم سانتيمتر مىرسد كه پس از خشك شدن سياه مىشود ، اين ميوه در داخل كاسهء چسبناكى مخفى است . اين گياه در شمال آفريقا و مناطقى از آسيا و در ايران در جنوب مىرويد . فارس در كازرون ، جهرم ، بوشهر و جزيرهء خارك - در كرمان در بم و ميناب و در بلوچستان در مكران ، ايرانشهر ، نيكشهر و سيستان ديده مىشود . برگ چيل تركيبات شيميايى : نيكوتين - سوكروز - ويتانين - ويتانون - ويتانانين - پزودوويتانين - سومنيفرين - سومنيفرينين - بتا . سيتوسترول خواص درمانى : 1 - آب جوشاندهء آن را بنوشيد . براى قطع تب مفيد است . 2 - تازهء آن را بكوبيد و ضماد نماييد . كفگيرك را درمان مىكند . تخم چيل خواص درمانى : آن را بخوريد . خوابآور و مدّر است ، براى انعقاد شير كاربرد دارد . ريشهء چيل نام ديگر : بوزيدان طبيعت آن گرم و خشك است .